چه زمانی برای تعویض گلدان بونسای مناسب است؟

چه زمانی برای تعویض گلدان بونسای مناسب است؟

چه زمانی برای تعویض گلدان بونسای مناسب است؟ در هر زمان از سال نمی‌توان نسبت به تعویض گلدان بونسای اقدام کرد و مناسب‌ترین زمان برای انجام این کار موقع استراحت و خواب گیاه است تا استرس کمتری به گیاه وارد آید. اگر در زمانی که گیاه در حال رشد و فعالیت است این عمل انجام شود به دلیل وارد شدن استرس به گیاه و عدم جذب آب و مواد غذایی کافی برای برگ‌هایی که در حال رشد و فعالیت هستند احتمال از بین رفتن گیاه نیز وجود دارد.

مورد دیگری که باید به آن توجه کرد از سر گرفتن فعالیت توسط ریشه‌های هرس شده است. باید به مدت‌زمانی که ریشه‌های هرس شده در معرض دمای کم محیط قرار می‌گیرند نیز توجه کرد. اگر در طی فصل زمستان و دوره استراحت گیاه دمای محیط نگهداری نیز سرد باشد، ریشه‌ها تا زمانی که گیاه رشد مجدد خود را در بهار شروع نکند خود را ترمیم نمی‌کنند. بنابراین اگر که در ابتدای فصل زمستان گلدان بونسای عوض شود، به دلیل عدم رشد و فعالیت گیاه، ریشه‌ها نیز ترمیم خود را شروع نمی‌کنند و به مدت چند ماه (تا فرارسیدن فصل بهار) در محیطی مرطوب غیرفعال باقی می‌مانند و این مسئله خطر مشکل پوسیدگی ریشه و دیگر عفونت‌ها را افزایش می‌دهد. با توجه به این مسئله بهتراست که تعویض گلدان رازمانی انجام دهیم که گیاه فعالیت چندانی نداشته باشد اما نزدیک به زمان شروع فعالیت و رشد گیاه در نظر گرفته شود تا فاصله بین هرس ریشه و شروع رشد و ترمیم ریشه‌ها کاهش یابد.

برخی پرورش‌دهندگان بهترین زمان تعویض گلدان را درست در انتهای دوره استراحت (ابتدای بهار و قبل از شکستن خواب جوانه‌های شاخسار) آن بیان می‌کنند که با توجه به تفاوت‌های موجود در عادات رشدی گیاهان مختلف و همچنین شرایط متفاوت آب و هوایی مناطق گوناگون، زمان انجام این عمل در انواع مختلف بونسای می‌تواند تا حدودی با یکدیگر متفاوت باشد. به طور کل و برای تشخیص زمان مناسب تعویض گلدان بونسای را باید مورد بررسی قرار داد. در مورد درختان خزان‌دار باید گفت که این درختان جوانه‌هایی بر روی شاخسار خود دارند که با نزدیک شدن به انتهای دوره استراحت متورم می‌شوند و شواهدی از توسعه یافتن آنان به چشم می‌خورد. دمای محیط تأثیر فراوانی در زمان متورم شدن جوانه‌های گیاه دارد.
هر مقدار که هوا سردتر باشد جوانه‌ها دیرتر متورم شده و درخت فعالیت خود را آغاز می‌کنند و گلدان چنین بونسایی نیز دیرتر از نمونه‌هایی که در مناطق گرم‌تر نگهداری می‌شوند باید تعویض شود. حتی زمان تعویض گلدان بونسای درختان خزان‌داری که در شرایط محیطی یکسان نگهداری می‌شوند به دلیل تفاوت در عادت‌های رشد می‌بایست در زمان‌های مختلفی و با فاصله انجام گیرد. به‌طور خلاصه می‌توان گفت که زمانی که جوانه‌های موجود در درخت در شرایط متورم و توسعه یافته هستند بهترین زمان تعویض گلدان بونسای است.
درخت مناسب برای بونسای

در مورد بسیاری از گیاهان همیشه سبز نیز در انتهای دوره استراحت می‌توان فعالیت جوانه‌های جدید را ملاحظه کرد. البته در مورد گیاهان همیشه سبز که در طی زمستان در محیط درونی خانه‌ها نگهداری می‌شوند تشخیص این مسئله تا حدودی مشکل است اما از طرفی این گیاهان نیز با توجه به کاهش طول روز در طی زمستان رشد خود را کاهش می‌دهند و وارد دوره نیمه استراحت می‌شوند که در طی آن می‌توان گلدان گیاه را تعویض نمود. همچنین برخی از درختان بونسای که عادت گلدهی دارند را می‌توان در دو گروه قرار داد. گروه اول که گل‌ها قبل از جوانه‌های برگ فعال شده و می‌شکفند همانند زردآلو، به ژاپنی و آلو از این گروه هستند بهتر است که این درختان بعد از گلدهی اما قبل از شروع فعالیت جوانه‌های برگ تعویض گلدان شوند. گروه دوم آنهایی هستند که ابتدا جوانه‌های برگ باز می‌شود و سپس گل می‌دهند همانند سیب، گیلاس، گلابی، آزالیا که این نوع درختان باید قبل از شروع فعالیت برگ‌ها تعویض گلدان شوند.

هرچند وقت یک‌بار باید گلدان بونسای را تعویض کرد؟
زمانی که ریشه‌های گیاه تمامی حجم گلدان را اشغال کرد زمان تعویض گلدان است. در این زمان ریشه‌های بسیار بلندی به شکل حلقوی محیط داخلی گلدان را پر می‌کنند. همچنین ریشه‌ها از منافذ انتهایی گلدان بیرون می‌آیند. اینکه چه مقدار از نظر زمانی طول می‌کشد تا گیاه به این مرحله برسد، در گیاهان مختلف با توجه به تفاوت در سرعت رشد آنان، فرق می‌کند. به عنوان مثال گیاهان با سرعت رشد بالا همانند انجیر و شربین زودتر به این مرحله می‌رسند.

از دیگر عوامل مؤثر در فرارسیدن زمان تعویض گلدان و نیاز به انجام عمل هرس ریشه، اندازه گلدان بونسای است گلدان هر مقدار کوچک‌تر باشد زودتر به تعویض گلدان نیاز می‌شود. میزان حجم توده ریشه‌های فعال عامل دیگر تعیین زمان تعویض گلدان است زیرا وجود ریشه‌های فعال منجر به تعویق زمان تعویض گلدان می‌شود. عامل دیگر تعیین کننده زمان تعویض گلدان بونسای سن درخت است.
بونسای جوان و پر رشد شاید هر سال نیاز به تعویض گلدان داشته باشد در حالی که درختان بالغ به دلیل سرعت کم رشد شاید هر ۵ سال یک‌بار نیاز به تعویض گلدان پیدا کنند. در فصل بهار توده ریشه را برای مشخص شدن وضعیت آن بررسی کنید. برای این کار باید به آرامی و ملایمت کل گیاه را از گلدان بیرون آورد. اگر ریشه‌های درخت هنوز درون بستر کاشت قرار دارند دوباره گیاه را داخل گلدان قرار دهید اما اگر شاهد پیچش حلقوی ریشه‌ها در قسمت دیواره داخلی گلدان و بیرون زدن ریشه‌ها از منافذ کف گلدان بودید باید عمل تعویض گلدان را انجام دهید.

منبع: باغ سبز
انتشار: میهن کاکتوس

چه زمانی برای تعویض گلدان بونسای مناسب است؟

پست‌های مرتبط

آموزش کاشت پیاز گل لاله

آموزش کاشت پیاز گل لاله : در این مقاله  کاشت...

آموزش نگهداری از نخل کنتیا

آموزش نگهداری از نخل کنتیا

آموزش نگهداری از نخل کنتیا : نخل کنتیا یکی از گل‌های...

آموزش نگهداری و هرس بونسای کاج

آموزش نگهداری و هرس بونسای کاج

آموزش نگهداری و هرس بونسای کاج : کاج‌ها درختان همیشه...